AĞAÇ HATMİ, HİBİSCUS SYRİACUS

Geçen gün alışverişten eve dönerken evimizin önünde  iki ağacın çok  güzel çiçek açtığını gördüm.

DİŞBUDAK, FRAXİNUS

Bahçemizde bulunan ağaçları tanımaya devam edelim. 

Bilimsel Sınıflandırma 

Alem : Plantae ( Bitkiler)

Bölüm : Magnoliophyta (Kapalı tohumlular)

Sınıf:  Magnoliopsida ( İki Çenekliler)

Takım: Lamiales ( Ballıbaba takımı)

Familya: Oleaceae ( Zeytingiller)

Cins: Fraxinus ( Dişbudak)

AAA

TERS DUT, PARAŞÜT ŞEMSİYE DUT, MORUS ALBA

Büyükşehir  belediyesinin  peyzaj düzenlemede bol bol kullandığı  bu ağaçları hemen hemen her parkta görebiliriz.

Dut ağacı  imiş bunlar.

Bu ağaçların  dut verdiğini hiç bilmiyordum ve onların sadece dekor amaçlı dikildiğini düşünüyordum.

İĞDE AĞACI, ELEAGNUS ANGUSTİFOLİA

Bilimsel Sınıflama

Alem:     Plantae

Bölüm:   Magnoliophyta 

                ( Kapalı Tohumlular )

Sınıf:        Magnoliopsida

                 ( İki çenekliler )

Takım:      Rosales

Familya:   Eleagnaceae

Cins:         Eleagnus

Tür:          E. angustifolia

İki adlandırma

Elaeagnus angustifolia

Bugünlerde etrafı muhteşem bir koku sardı.

Eğer siz de özellikle de akşam saatleri etrafa yayılan balkonlara kadar gelen insanın içini açan bir koku duyuyorsanız  muhtemelen etrafta bir yerlerde iğde  ağaçları  vardır.

Leylaklardan sonra ama ıhlamurlardan önce açarlar iğde  ağaçları.

İğde çiçekleri doğrudan  kokladığınızda biraz ağır olsa da uzaktan çok  güzel kokar. 

Akşamları kokusunu hafif hafif yayar ve insanı mest eder.

Bazıları kokusunu  baygın bulup hoşlanmasalar da benim en sevdiğim ağaçlardan ve de en  sevdiğim kokulardan biridir.

Bir tarafta güller  bir tarafta yaseminler bir tarafta hanımeli  bir yandan da iğdeler... 

Tabiatseverlerin mübarek  ayıdır  mayıs ayı...

İnsan bu renk ve koku cümbüşünde  depresif düşüncelerini bir kenara bırakmak zorunda hisseder biraz da bahar meyvelerini çilek erik yenidünya çağla kiraz yemeğe başladı mı artık  "Baharı olan bir dünya aslında  yaşamaya değer  bir dünyadır" diye düşünmeye başlar.

İğde ağacı  kokusu insana yaşama sevinci verir.

İğde kokusu ile köyümüze dönüyorum. 

Babam bizim köydeki evin önüne  iğde fidanları  dikmiş daha küçücükken.  

Ben kendimi bildim bileli  bu iğde ağaçlarının şekli şemali hatta boyları bile ilerleyen yıllara rağmen sanki aynı kalmış hiç değişmemiştir.

Köye  gidince kapının  yanında  "Refik'in iğdeleri" ni gördüğümde içimi bir huzur kaplar. 

Bir iki yıl önce babaannem o ağaçları bilmem ki hangi sebepten kestirdiğinde büyük  bir üzüntü duymuştum. 

İnsan belli bir  yaştan sonra eskiye dair değişmeyen  olduğu  yerde kalan bir şeyler  görmek  istiyor. 

Mesela harman yerindeki mükemmel  sarı erikleri olan minik erik ağacı artık yok; üstünden  otoban geçiyor. 

Oysaki oranın erikleri gibi erik yoktur herhalde şu dünyada.

(Umarım birileri çoğaltmayı düşünmüştür.)

Harman yeri demişken aklıma  geldi; Dedemin ailesi babaannemi istemeye giderlerken dedem onların yolunu kesmiş: Durun demiş.  Amcasının  kızı olan ve sonradan  babaannem olacak şahsı muhtereme ile çocuklukları bir geçmiş çünkü.  Onu kardeşi  gibi görüyormuş. Durun napıyorsunuz  gitmeyin diye bağırdığında  büyükler -sus konuşma şimdi bir çarparsak alan-tarlaya kadar yuvarlanırsın;  Muzafferi alacağız sana demişler. (Savaş zamanı kızlara da Muzaffer ismi konuyormuş eskiden) Dediklerini de yapmışlar. İşte küçükken mısır  ve bostan toplamak için  gittiğimiz  bizim eve göre baya aşağıda kalan o alan-tarla da yok artık. 

Üstünden otoban geçiyor.

Zamanla en sevdigim manzaralardan biri olan köydeki evin manzarası da değişti  tabii ki.

Eskiden yolun öte  tarafında insan eli değmiş  olan hiçbir şey yoktu. Sadece orman görünüyordu.  Oralar nasıldır, içerlerde bir yerlerde bir çoban çeşmesi bulunur mu hep merak eder dururdum.

Şimdi otoban geçiyor.

Tabii ki otobana karşı  değilim . Ama bizden götürdüklerine üzülmeyeceğim anlamına gelmiyor bu. Ayrıca  o otobanı yüksek  ücretinden  dolayı kullanamadığım ve bozuk yoldan yolu uzatarak daha uzun sürede  köye gelebildiğim için  o zengin otoyolunu her gördükçe  canım  sıkılıyor.

Neyse biz ilahi fısıltılarla  bize ulaşan iğde kokusundan bahsediyorduk.

İğde biraz da benim için bir köy ağacıdır. Kuraklığa dayanır. Fazla su istemez. Nazlanmaz.  Beklentisi azdır.  

İrecebin torunu irefiğin kızı beytulun ruhuna iğde kadar uyan başka bir ağaç var mıdır ki bu dünyada...

Bu sene babamı  ziyarete gittiğimizde farkettim ki babaannemin evinde kesilen ağaçların  yerinde  minik  iğde  fidanları yeşermiş.

Eskiden köydeki evin hayatında otururken -hayat evin  önündeki açık  alana deniyor- hiçbir zaman  korku uyandırmamış, ömrü hayatımda bir ürperme dalgası bile oluşturmamış karşımdaki  dut ağacı kadar doğal mezarlıkta servilerin altında yatan  dedeme selam yollardım.

Bu bahar ise  diğer servinin altında yatan babacığıma selam yolluyorum  bir yolunu bulmuş yeniden hayat bulmuş, yeşermiş iğde fidanlarının altından...

ZEYTİN, OLEA EUROPEA

Bilimsel Sınıflandırma

Alem   : Bitkiler - Plantea

Bölüm : Kapalı Tohumlular - Magnoliophyta

Sınıf     : İki çenekliler - Magnoliopsida

Takım  : Lamiales

Aile      : Zeytingiller -  Oleaceae

Cins      : Olea

Tür       : Zeytin - Olea europae

İkili Adlandırma: Olea europaea

"Bu buruşuk yüzlü ve her sene budanmaktan şeklini kaybetmiş eğri büğrü ağaçlar uzun bir hikayeyi anlatan garip şekilli harfler gibiydi."

HUŞ AĞACI , BETULA PENDULA

"Oturup her gün sana yeniden başlamalı"

diyerek başlar  şiirine Cahit Koytak. 

"çünkü sen akıyorsun rüzgarlı dallarınla

yalnız varoluş sızıyor oyuklara

 tembel ve şikayetsiz... "

AVRUPA MELEZİ, LARİX DECİDUA

Eskiden parka baktığımda yeşil yükseltiler görürdüm; onlar ağaçtı. 

Yerdeki düzlükte ise yeşil bir alan vardı, o alan da çimdi.

Defne 1.5- 2 yaşlarında iken aşağıda  koyunların kuzuların otladığı çayırlık alanda çimenlerin üstünde hoplaya zıplaya oynarken minik çiçekleri koparıp isimlerini soruyordu.

Otların içinden bir beyaz  çiçek  buluyordu,

hayret bir şey ki ben de onunla birlikte ilk kez görüyordum; çiçek  diyordum, adı ne bilmiyordum. 

 Başka sarı  bir çiçek  gösteriyordu onu da ömrümde ilk kez görüyordum ve ona da çiçek  diyordum ama yine ismini bilmiyordum.

Defne sayesinde ilk kez  farkediyordum ki

DOĞU MAZISI, PLATYCLADUS ORİENTALİS

Park peyzajında çok kullanılan  her yerde gördüğümüz  bu ağacın adı  Doğu Mazısı.

Bizim parkımızda da bol bol var.

GÖKNAR, ABİES .....

Dün Mavi Ladin'i tanımıştık. 

Çok estetik, uzun ömürlü çok değerli bir ağaçtı kendisi.

Başakşehir'de  yan apartmanda oturan aynı kolejde çalıştığımız iş arkadaşım anlatmıştı;

Apartmanda fidan alımı için para toplamışlar. 

Görevli  olarak da arkadaşımı  seçmişler. 

O da fidanlıķtan mavi ladin almış. 

Sonra apartmandakiler -o fidanın ne kadar değerli olduğunu bilmediklerinden-baya söylenmişler bizim fidan paraları nereye gitti diye:)

Merak ettim az önce baktım; 

175 cm mavi ladin fiyatı 1.450 TL

asgari ücret 2.825 TL

Bugün  Mavi Ladin kadar değerli  estetik bir başka ağaç tanıyalım;

Göknar 

MAVİ LADİN, PİCEA PUNGENS ENGELM.

Defne  yaprakları ağaçları  çiçekleri incelemeyi çok seviyor.

Ona ağaçları  tanıması hem de dikkatinin artması için  yaprak koleksiyonu yapmayı önerdim.

Bilal'e ilkokulda iken öğretmeni  yaprak koleksiyonu yaptırmıştı.

Bilal ağaçların yapraklarını bir deftere yapıştırıp altına ait olduğu ağacın ismini yazmıştı .

Ağaçları   öğrenmek adına  süper  bir etkinlikti bana göre...

Kardeşim defterini özene bezene çok uğraşarak hazırladı ve en  başına da büyük harflerle 

"YAPRAK KELLEKSİYONU"

yazdı. 

Tükenmez kalemle yazdığı için bir şey yapamadık.

Ne yapabiliriz durumu nasıl düzeltebiliriz diye baya düşündüğümüzü ve de tabii ki çok güldüğümüzü hatırlıyorum.

 Yılmaz ailesinde  koleksiyon kelimesi yerine kelleksiyon deniliyor ara sıra :)

Defne'ye de öyle bir defter hazırlamayı önerdim ama pek ilgisini çekmedi. 

O yaprakları çiçekleri  toplayıp karıştırıp boyalarla renklendirip iksir hazırlamayı seviyor.

 Evin her bir yanı renkli ve artık kötü  kokmaya başlayan kavanozlar şişeler  kaselerle pardon iksirler parfümler sihirli boyalarla dolu.

Yapraklardan koleksiyon yapmak Defne'nin ilgisini çekmedi ama acaba ben kendim mi yapsam diye düşündüm bir ara.

Sonra aklıma burası geldi.

En azından bu parktaki ağaçları tanımakla başlayabilirim.

Hem her mevsim güncellerim, seneye epey bir fikir sahibi olabilirim böylece.

Bu parktaki en güzel ağaçla başlayayım.

Mavi Ladin